خانه صادقی

خانه صادقی در اوچدکان

خانه صادقی در محله اوچدکان کوی سرتیب آباد اردبیل طی ۴ سال (۱۲۷۹-۱۲۸۳ هـ .ق) توسط حاج ابراهیم صادقی ساخته شد  بعدها توسط بازماندگان خاندان صادقی وقف شد و در سال ۱۳۸۶ توسط میراث فرهنگی ثبت ملی شد.

این بنای عهد قجری دارای سه  ساختمان و سه حیاط است که ساختمان مرکزی کارکرد بیرونی و ساختمان غربی کاربری اندرونی داشته ، ساختمان بیرونی شامل یک شاه نشین در قسمت مرکزی بوده که مقرنس کاری ، نقاشی دیواری ، پنجره های ارسی بزرگ هفت دری و سه دری با طرح اسلیمی و نیز تذهیب و کتیبه آیه الکرسی با خط نستعلیق در دور تا دور بنا، تزیینات آن را تشکیل داده است.خانه صادقی

این خانه در کنار خانه مبشری ، خانه خادم باشی در محله اوچدکان سه گانه ای تحسین برانگیز برای گردشگران است که همواره در گردش های شهر اردبیل از دیدن آن سیر نمی شوند. چند وقتی است این بنای تاریخی با تغییر کاربری و توسط بخش خصوصی تبدیل به هتل و رستوران سنتی در قلب شهر اردبیل شده است و هم اکنون کافه رستورانی دلپذیر و چشم نوازی است که امکان چند ساعتی زندگی در عصر قاجار را برای بازدید کنندگانش مهیا نموده است.

خانه صادقی که در گذشته محلی برای حضور خانواده‌ها و گپ و گفتهای خانوادگی و برپایی مراسم‌های عقد و شیرینی‌خوری بود این روزها نیز با همت سرمایه‌گذاران بخش خصوصی به همان شکل سنتی گذشته خود طراحی شده و آماده برگزاری مراسم سنتی و قدیمی عروسیها و مهمانیهای اردبیل است.

خانه صادقی اردبیل ۲ هزار و ۵۴۸ مترمربع وسعت دارد و یکی از خانه های دیدنی غرب ایران است.

 

 

مسجد کبود

مسجد کبود نگین لاجوردی تبریز

توسعه میدان شهید بهشتی در مجاورت یکی از مساجد تاریخی و مهم جهان اسلام است این ابنیه نیز طی دهه های اخیر مورد مرمت قرار گرفته است که مانند نگینی لاجوردی به میدان شهید بهشتی تبریز هویت ملی و تاریخی بخشیده است مناسب است در خصوص این مسجد مطالبی را تقدیم نماییم.

مسجد کبود یا مسجد جهانشاه از مسجدهای تاریخی تبریز مربوط به دوران حکمرانی قراقویونلوها در قرن نهم هجری است. مادام ژان دیولافوا، مهندس راه و ساختمان و باستان‌شناس فرانسوی که همراه همسرش از سوی دولت فرانسه برای انجام کاوش‌های باستان‌شناسی به ایران سفر کرد در کتاب خود از این مسجد با نام مسجد آبی تبریز نام برده‌است.

این مسجد طبق کتیبهٔ سردر آن در سال ۸۴۵ هجری شمسی و در زمان سلطان جهانشاه مقتدرترین حکمران سلسله قراقویونلو و به دستور دختر او صالحه خانم بنا شده‌است. در گذشته از این مسجد با نام مسجد سنی و مسجدی که شیعیان تمایلی به استفاده از آن ندارند یاد شده‌بود. کتیبه‌ای کاشی کاری سردر اصلی مسجد کبود به سال ۸۷۰ (قمری) نصب شده‌است. این کتیبه و دیگر کتیبه‌های سردر مسجد به خط نعمت‌الله البواب خوشنویس مشهور سده نهم است و معمار مجری ساخت آن با عزالدین بن ملک قاپوچی بوده‌است. در زلزله سال ۱۱۵۸ شمسی (۱۷۸۰ میلادی) آسیب فراوانی به مسجد وارد آمد و در اثر این زلزله گنبدهای مسجد فرو ریخت.

خرابه‌های مسجد برای بیش از ۱۵۰ سال بدون تعمیر باقی ماند تا آنکه با سال ۱۳۱۸ تعمیرات و دوباره‌سازی مسجد به منظور حفاظت و بازسازی بخش‌های باقی‌مانده شامل طاق‌ها و پایه‌ها آغاز شد. در ۱۳۵۵ کارهای ساختمانی آن به اتمام رسید بازسازی گنبد اصلی و گنبد کوچک با طرح و استادکاری استاد محمدرضا معماران انجام شد. بازسازی کاشیکاری داخلی و خارجی همچنان ادامه دارد.

مسجد کبود با تنوع و ظرافت کاشی‌کاری و انواع خطوط به‌کاررفته در آن و به ویژه به دلیل رنگ لاجوردی کاشی‌کاری‌های معرق آن به «فیروزهٔ اسلام» شهرت یافته‌است. سبک معماری این بنا به شیوه آذری است. صحن بزرگ مسجد مربع شکل است که حوضی برای وضو در آن قرار داشت و شبستان هایی نیز جهت اسکان و برگزاری مراسم و درس در طراحی آن لحاظ شده است.

بنای اصلی مسجد کبود بنایی آجری می‌باشد. این بنا دارای چندین گنبد، اصلی و جنوبی و هفت گنبد کوچکتر می‌باشد که سقف شبستان‌های شرقی و غربی، صحن اصلی و ورودی مسجد را پوشانده‌اند. در ساختمان گنبدهای مسجد کبود از هیچ سازه‌ای استفاده نشده که بازسازی گنبدها را سخت نموده بود. این مشکل با طرح استاد معماران بنام حل شد و بنا مجدداً بدون استفاده از سازه بازسازی گردید.

بنای مسجد شامل صحن اصلی یا صحن بزرگ می‌باشد که به شکل مربع و در زیر گنبد اصلی واقع شده همچنین دارای یک صحن کوچک نیز می‌باشد که در قسمت جنوبی مسجد و زیر گنبدی کوچکتری واقع است. در جنوبی‌ترین قسمت مسجد (در جنوب صحن کوچک) سردابه‌ای وجود دارد با دو مقبره که در هنگام بازسازی مسجد کشف شده‌اند. تصور می‌شود این دو مقبره متعلق به جهانشاه و دخترش باشند. در حیاط مسجد در شمال و شرق رواق‌هایی وجود دارد که اخیراً به بقایایی مسجد افزوده شده‌اند.

کاشی‌کاری‌های ایوان ورودی مسجد که با کاشی‌کاری‌های معرق تزئین شده‌است، کتیبه‌ای دارد به خط رقاع که به سال ۸۷۰ (قمری) نصب شده‌است. در دیوارهای شبستان کوچک سنگ‌های مرمر که آیه‌هایی از قرآن بر روی آن‌های حک شده است قرار دارند.

از ستون‌های واقع در صحن اصلی مسجد راه پله‌هایی برای دسترسی به ایوان‌ها ناظر بر صحن اصلی وجود دارد. در پایه ستون‌های مسجد محفظه‌های کوچکی وجود دارند. گمان می‌شود از این محفظه‌ها برای جاکفشی نمازگزاران استفاده می‌شده‌است.